Tằm tuổi nhỏ cần khoảng 26–28°C, ẩm 80–90%; tằm tuổi 4–5 cần mát và khô hơn, khoảng 22–24°C, ẩm 60–75%. Mái nhà nuôi tằm vì vậy phải chặn được nắng trưa: lợp tôn ít hấp nhiệt, có trần bên dưới, cửa sổ hai phía để thông gió chéo và cửa mái thoát khí nóng.
Xem nhanh
1. Tằm cần nhiệt độ, độ ẩm bao nhiêu ở mỗi tuổi?
Tằm ăn lá dâu qua 5 tuổi rồi nhả tơ làm kén. Tuổi càng lớn, tằm càng cần mát và khô hơn. Bảng dưới tổng hợp từ tài liệu hướng dẫn nuôi tằm của Nhật Bản và của Đại học Nông nghiệp Tamil Nadu (Ấn Độ):
| Giai đoạn | Nhiệt độ | Độ ẩm | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Tuổi 1 – 3 (tằm con) | 26 – 28°C | 80 – 90% | Cần ấm, ẩm; thường nuôi trong phòng kín hơn |
| Tuổi 4 | 22 – 24°C | 65 – 75% | Bắt đầu cần mát, thoáng |
| Tuổi 5 | 22 – 23°C | 60 – 70% | Ăn nhiều nhất, thải nhiều hơi ẩm, dễ bệnh nếu nóng ẩm |
| Mức chung (TNAU) | 26 – 28°C | 60 – 70% | Tránh ẩm thấp, tránh gió lùa mạnh trực tiếp |
Con số giữa các tài liệu có chênh nhau một chút, nhưng xu hướng giống nhau: tằm lớn chịu nóng ẩm kém. Ở Việt Nam, Lâm Đồng chiếm khoảng 74% diện tích dâu tằm và trên 80% sản lượng kén cả nước (VietnamPlus). Ngành nông nghiệp tỉnh đang chuyển giao quy trình kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm, vệ sinh nhà nuôi để giảm hao hụt.

Kén tằm màu vàng sau khi tằm nhả tơ. Ảnh: Ji-Elle, Wikimedia Commons, giấy phép CC BY-SA 4.0

Tằm tuổi lớn trên nong tre ở một cơ sở nuôi tằm tại Hội An. Ảnh: Ji-Elle, Wikimedia Commons, giấy phép CC BY-SA 4.0
2. Mái nhà nuôi tằm ảnh hưởng thế nào tới tằm?
Nhà nuôi tằm thường là nhà cấp 4 hoặc nhà khung, nuôi trên nền hoặc trên khay, nong. Tằm lớn nằm gần mặt đất nhưng hơi nóng từ mái vẫn dồn xuống cả gian nhà. Buổi trưa nắng gắt, mái tôn thép một lớp hấp nóng mạnh, nhiệt trong nhà dễ vượt xa mức 22 – 24°C mà tằm tuổi 4 – 5 cần.
Khuyến nông Lâm Đồng nhiều lần cảnh báo các bệnh tằm kẹ, tằm tiêu chảy, tằm bủng có thể khiến người nuôi bỏ cả lứa. Nhà nóng, ẩm, bí hơi là điều kiện thuận lợi cho bệnh. Một mái chặn được nắng và một nhà thoáng là phần nền của việc phòng bệnh, đi cùng giống tốt, lá dâu sạch và vệ sinh đúng quy trình.

Tằm ăn lá dâu. Tằm lớn ăn nhiều, thải nhiều hơi ẩm, nên nhà nuôi cần thoáng. Ảnh: Ji-Elle, Wikimedia Commons, giấy phép CC BY-SA 4.0
3. Lợp mái nhà nuôi tằm thế nào cho mát?
Chọn tấm lợp ít hấp nhiệt, màu sáng
Tấm lợp dẫn nhiệt kém và có màu sáng sẽ ít hấp nóng vào nhà hơn. Tôn nhựa PVC ASA dẫn nhiệt kém hơn thép rất nhiều. Theo số liệu Santiago đã công bố, mái tôn ngói nhựa giảm nhiệt khoảng 6 – 8°C so với tôn kim loại trong điều kiện đo của hãng. Màu trắng, xám nhạt, xanh nhạt phản xạ nắng tốt hơn màu đỏ đậm, nâu, xanh đậm.

Tôn nhựa Santiago màu trắng xếp trong kho. Mái màu sáng ít hấp nắng hơn (ảnh thực tế)
Mái màu sáng giúp nhà bớt nóng ra sao?
Nhân viên Santiago đứng trên mái nhà xưởng lợp tôn nhựa màu xanh, sau đó giới thiệu tấm tôn màu sáng tại xưởng. Chữ trên video khuyên nhà xưởng nên chọn màu sáng; cuối video có số hotline.
Nhà xưởng tiết kiệm chi phí nhờ chọn tôn màu sáng (video Tôn Ngói Nhựa Santiago trên YouTube).
Làm trần dưới mái
Tài liệu dạy nghề nuôi tằm ở Ấn Độ khuyên phòng nuôi cao nên làm trần giả để dễ giữ nhiệt độ, độ ẩm. Khoảng không giữa mái và trần là lớp đệm, hơi nóng từ mái không xuống thẳng nong tằm. Trần bằng tôn nhựa trắng không gỉ, lau rửa được, hợp với nhà phải vệ sinh, khử trùng giữa các lứa.

Trần tôn nhựa Santiago màu trắng trong một xưởng chế biến. Trần tạo lớp đệm giữa mái và gian bên dưới (công trình thực tế)
Mái đua rộng che nắng chiều
Mái hiên đua ra ở phía Tây và phía Nam che bớt nắng chiều chiếu vào tường và cửa sổ. Tường đỡ hấp nóng thì ban đêm nhà cũng nguội nhanh hơn.
4. Thông gió nhà nuôi tằm làm sao cho đúng?
- Thông gió chéo: TNAU khuyên nhà nuôi có đủ cửa sổ để gió đi xuyên qua nhà. Cửa sổ nên đặt đối diện nhau ở hai tường dài.
- Thoát khí nóng ở nóc: cửa mái, khe thoáng hoặc tấm nhấn vòm ở nóc để khí nóng, ẩm bốc lên thoát ra ngoài.
- Không để gió lùa thẳng vào nong tằm: dùng rèm, lưới che cửa để gió dịu lại.
- Khi trời quá nóng: tài liệu Ấn Độ hướng dẫn tăng thông gió tự nhiên hoặc treo rèm ướt ở cửa để làm mát.
- Tằm con tuổi 1 – 3 cần ấm, ẩm hơn: khép bớt cửa, nuôi ở gian kín gió, đừng áp dụng cách làm mát của tằm lớn.

Cửa mái thông gió chạy dọc nóc nhà xưởng lợp tôn nhựa Santiago màu xanh dương (công trình thực tế)
Tấm nhấn vòm thoát khí nóng ở nóc mái làm thế nào?
Video quay tại xưởng Santiago quy trình làm tấm tôn nhựa PVC nhấn vòm để thông gió nhà xưởng, sau đó là cảnh lắp tấm trên mái tôn xanh. Cuối video có phụ kiện chống dột giữa ống và mái, kèm số hotline.
Cách làm tấm nhấn vòm tôn nhựa PVC thông gió nhà xưởng (video Tôn Ngói Nhựa Santiago trên YouTube).
5. Vệ sinh nhà nuôi tằm giữa các lứa
Nhà nuôi tằm phải dọn phân, lá thừa thường xuyên và khử trùng giữa các lứa. Mái, trần, vách càng ít khe, ít chỗ gỉ thì càng dễ làm sạch. Tôn nhựa không gỉ khi rửa nước, phun khử trùng. Khung thép nên sơn chống gỉ, vít có nắp chụp để nước không đọng vào lỗ vít.

Kén tằm trên né tre ở một cơ sở nuôi tằm tại Hội An. Ảnh: Ji-Elle, Wikimedia Commons, giấy phép CC BY-SA 4.0
Santiago chỉ bán vật liệu, không nhận thi công. Cần tính số tấm cho mái, trần nhà nuôi tằm, anh chị gửi kích thước nhà qua Zalo hoặc gọi hotline.
Sản phẩm phù hợp
Tôn nhựa 5 sóng, 6 sóng, 11 sóng: cắt theo chiều dài đặt, giá bán lẻ 120.000 – 195.000 đồng/mét dài.
Tôn nhựa 11 sóng màu trắng: làm trần, vách nhà nuôi tằm; không gỉ khi rửa nước, phun khử trùng.
Giao 1 – 3 ngày kể từ khi nhà máy nhận đơn; miễn phí vận chuyển cho đơn từ 40 m trở lên. Bảo hành 10 năm.
Gọi hoặc Zalo: miền Nam 0935 391 495 (Zalo), miền Trung 0988 578 188 (Zalo), miền Bắc 0911 174 028 (Zalo).
Câu hỏi thường gặp
Nhiệt độ nuôi tằm bao nhiêu là thích hợp?
Tằm tuổi 1–3 khoảng 26–28°C, ẩm 80–90%. Tằm tuổi 4 khoảng 22–24°C, ẩm 65–75%. Tằm tuổi 5 khoảng 22–23°C, ẩm 60–70% (tài liệu nuôi tằm của Nhật Bản).
Nhà nuôi tằm nên lợp mái gì?
Tấm lợp ít hấp nhiệt, màu sáng, bên dưới có trần để chặn nóng, kèm cửa mái hoặc khe thoáng ở nóc. Tôn nhựa PVC ASA dẫn nhiệt kém hơn tôn thép và không gỉ khi rửa, khử trùng.
Vì sao tằm lớn hay bệnh vào mùa nóng?
Tằm tuổi 4–5 cần mát và khô hơn tằm nhỏ. Nhà nóng, ẩm, bí hơi tạo điều kiện cho các bệnh như tằm kẹ, tằm tiêu chảy, tằm bủng mà khuyến nông Lâm Đồng thường cảnh báo.
Nhà nuôi tằm cần thông gió thế nào?
Cửa sổ đối diện nhau để gió đi xuyên nhà, khe thoát khí nóng ở nóc, không để gió lùa thẳng vào nong tằm. Trời quá nóng thì tăng thông gió hoặc treo rèm ướt ở cửa.
Có cần làm trần cho nhà nuôi tằm không?
Nên làm, nhất là nhà mái cao hoặc mái tôn một lớp. Trần tạo lớp đệm giữa mái và gian nuôi, giúp giữ nhiệt độ, độ ẩm ổn định hơn và dễ vệ sinh.
Đọc thêm
- Mái chuồng trại chăn nuôi lợp tôn nhựa
- Làm trần la phông bằng tôn nhựa
- Mái nhà xưởng nóng: đổi sang tôn nhựa màu sáng
- Sản phẩm: tôn nhựa PVC ASA 5 sóng
Nguồn tham khảo
- VietnamPlus, "Kinh tế xanh tại Lâm Đồng: Trồng dâu nuôi tằm gắn với cải thiện sinh kế": Lâm Đồng chiếm khoảng 74% diện tích dâu tằm và trên 80% sản lượng kén cả nước; quy trình mới kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm, vệ sinh nhà nuôi.
- Tamil Nadu Agricultural University (TNAU Agritech), "Rearing house": nhiệt độ thích hợp 26–28°C, ẩm 60–70%, nhà nuôi cần đủ cửa sổ để thông gió chéo, tránh ẩm thấp và gió lùa mạnh trực tiếp.
- Tài liệu hướng dẫn nuôi tằm đa ngôn ngữ của Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản (MLIT): tuổi 1 khoảng 26–28°C, ẩm 80–90%; tuổi 4 khoảng 22–24°C, ẩm 65–75%; tuổi 5 khoảng 22–23°C, ẩm 60–70%.
- Giáo trình dạy nghề nuôi tằm (Andhra Pradesh, Ấn Độ), chương "Silkworm rearing plan, rearing house plan and equipments": phòng nuôi cao nên làm trần giả; khi nóng ẩm quá mức thì tăng thông gió tự nhiên hoặc dùng rèm ướt.
- Tôn Ngói Nhựa Santiago: số liệu đã công bố, mái tôn ngói nhựa giảm nhiệt khoảng 6–8°C so với tôn kim loại trong điều kiện đo của hãng; giảm khoảng 80% tiếng ồn mưa.
- Tôn Ngói Nhựa Santiago: trang sản phẩm tôn nhựa 5 sóng, 6 sóng, 11 sóng (khổ 1,08/1,00 m; 1,06/0,95 m; 1,05/1,00 m; giá bán lẻ 120.000 – 195.000 đồng/mét dài).
- Kênh YouTube Tôn Ngói Nhựa Santiago (@TonNgoiNhuaSantiago): các video ngắn được nhúng trong bài.
- Ảnh minh họa có ghi tác giả lấy từ Wikimedia Commons theo giấy phép Creative Commons hoặc phạm vi công cộng; ảnh còn lại là công trình thực tế dùng sản phẩm Santiago.
Cập nhật 21/11/2026. Hotline: miền Nam 0935 391 495 (Zalo), miền Trung 0988 578 188 (Zalo), miền Bắc 0911 174 028 (Zalo).





